Nazım Özgün Erbulan

İYİ Parti Tekirdağ Milletvekili Enez Kaplan, kansere neden olan kimyasalları tespit etmek için 2011-2016 yılları arasında Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan araştırmaların sonuçları ile ilgili resmi açıklamama yapılmaması üzerine Sağlık Bakanı Fahrettin Koca tarafından yazılı olarak cevaplandırması için Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne soru önergesi sundu.

Kaplan ilk olarak, Kocaeli Dilovası da dahil olmak üzere Antalya, Tekirdağ, Edirne ve Kırklareli illerinde gerçekleştirilen “Çevresel Faktörlerin ve Sağlık Üzerine Etkilerinin Değerlendirilmesi Projesi” adlı çalışmaya kimlerin katıldığını ve yönettiğini sordu.

‘ÇALIŞMADA ELDE EDİLEN BULGULAR NELER?’

Raporun içeriği ile ilgili sorular yöneten Kaplan, “Araştırmada bin 440 su örneği ve bin 380 gıda örneği çalışıldığı ve bu örneklerde toplam 15 bin civarında analiz yapıldığı doğru mu? Çalışma sonuçlarından elde edilen bulgular nelerdi? Araştırma, 8 milyon insanın yaşadığı bölgedeki çevre kirliliğinin gıdalarda ve suda kanserojen etkiler yarattığını ortaya koyduğu belirtiliyor. Bunlar doğru mudur?” ifadelerinde bulundu.

‘BAZI YERLERDE SULAR İÇİLEMEZ DURUMDA’

Kocaeli ile ilgili olarak sorular da yönelten Kaplan, çalışmaların Kocaeli ili ve Ergene Çayı havzasında yer alan Kırklareli, Tekirdağ ve Edirne'de insan sağlığına zarar verecek ölçüde çevre kirliliği olduğunu gösterdiğini, çeşitli gıdalarda ve içme suyu olarak kullanılan bazı su kaynaklarında pestisitler, ağır metaller, poliaromatik hidrokarbonlar vb. gibi toksik bileşiklerin yüksek düzeyde kalıntıları tespit edildiği ve bazı yerleşim bölgelerindeki suların kurşun, alüminyum, krom ve arsenik kirliliği nedeniyle içilemez durumda olduğu belirtilmektedir. Bunlar doğru mudur?” dedi.

‘NE TİP ÖNLEMLER ALINACAKTIR?

Kaplan önergenin devamında şu ifadelere yer verdi: 

“Ergen Havzası’nın Arsenik kustuğu ve PAH analizlerinde sularda kanserojen maddelerin limitlerin üzerinde olduğu belirtilmiştir. Bu durumda Ergene havzasından çıkan yeraltı sularını kullanmak ve içme suyu olarak kullanımına devam etmek sağlık açısından uygun mudur? Değilse bu yöre halkına güvenli ve sağlıklı su nasıl sağlanacak? Ne tip önlemler alınacaktır? Çalışmanın sonuçlanmasından 2 yıl geçtiği halde konuyla ilgili olarak neden aksiyon alınmamıştır? 

‘HALK, BU SUYU NEDEN KULLANMAYA DEVAM EDİYOR?’

Analiz edilen 228 gıda örneğinde 173 izin verilen limitin üzerinde pestisit kalıntısı olduğu belirtilmiş. Bu ürünlere ne yapıldı? İmha edildi mi yoksa halk tarafından tüketildi mi? Pestisit kalıntısı riski halen devam etmekte midir? Bu sonuçlarla ilgili olarak 2 yıldır Bakanlığınız bünyesinde ne tip çalışmalar yaptınız? Ergene Havzası suları arsenik ve diğer bileşenler başta olmak üzere içme ve kullanıma uygun değilse neden halen halk bu suyu tüketmeye devam ediyor? Tekirdağ gibi kanser vakası yüksek olan ilimizde gezici kanser tarama aracı bulundurmayı ve ücretsiz tarama yapma gibi planınız var mı?” 

KONUYLA İLGİLİ GAZETECİYE SORUŞTURMA

Bianet yazarı Yrd. Doç. Dr. Bülent Şık, Cumhuriyet Gazetesi’nde Kocaeli Dilovası ile ilgili araştırma raporlarını yayınlamış; Sağlık Bakanlığı'nın şikayeti üzerine "Göreve ilişkin sırrın açıklanması (TCK 258); yasaklanan bilgileri temin (TCK 334); yasaklanan bilgileri açıklama (TCK 336) ve takdir olunacak diğer suçlar" üzerinden soruşturma açılmıştı.